62. rocznica Czerwca '56 - przemówienie prezydenta

Szanowni Państwo, Drodzy Poznaniacy, ale przede wszystkim Wy - Bohaterowie Powstania Poznańskiego Czerwca 1956 roku!

Obchody 62. rocznicy Poznańskiego Czerwca 1956 r.
Obchody 62. rocznicy Poznańskiego Czerwca 1956 r.

62 lata temu, 28 czerwca 1956 roku, mieszkańcy Poznania jako pierwsi w ówczesnej rzeczywistości Polski Ludowej, wystąpili przeciw komunistycznej władzy.

Mieli dość wynaturzonego systemu opartego na kłamstwie, przymusie i wyzysku. Żądali wolności, żądali chleba, żądali godności.

Właściwie wbrew logice wystąpili przeciwko dziesięciotysięcznej, w pełni uzbrojonej armii i 350 czołgom, które komunistyczne władze rzuciły, by stłumić ten zryw.

W irracjonalnej i dramatycznej scenerii: wśród wrzawy i kul, trzynastoletni chłopiec - zamiast być w szkole - podnosi z ulicy biało czerwoną chorągiew. Jego rówieśnik, ze wzrokiem pełnym pasji, kroczy na czele kilkutysięcznego pochodu. 

Na przekór koniecznym procedurom lekarz w Miejskim Szpitalu im. Franciszka Raszei, który udziela pomocy rannym i okaleczonym, nie chce wpisywać ich nazwisk do szpitalnego rejestru. Na głównych ulicach Poznania leżą ciała mężczyzn, kobiet i dzieci.

Cóż to był za czas, w którym nasz świat przybrał tak przedziwne i straszne oblicze?

To był Czarny Czwartek: tragiczny dzień Poznańskiego Powstania, który przeszedł do historii jako jeden z ważniejszych - niestety także bardzo krwawych - buntów antytotalitarnych w Europie Środkowej lat pięćdziesiątych XX wieku.

Takie są fakty i spisane relacje, które malują obraz tych wydarzeń, niezmiennie przywoływanych w tym miejscu co roku. Stanowią one nienaruszalny fundament naszej poznańskiej tożsamości.

W sercach nosimy jednak nie tylko pamięć o Poznańskim Czerwcu. Nosimy wartości, które pozostawił nam w spadku ten rozdział historii naszego ukochanego miasta.

A więc szacunek do wolności i innych, niezbywalnych praw przynależnych człowiekowi jako części narodowej wspólnoty, wrażliwość na niesprawiedliwość oraz bezkompromisowy sprzeciw wobec łamania prawa i nadużyć ze strony władzy publicznej.

To także niestrudzone wzmacnianie jedności, której siła pozwalała nam
nie tylko przetrwać czas zniewolenia i ucisku, ale realizować wielkie rzeczy.

Poznański Czerwiec jest przecież symbolem dążenia naszego narodu do wizji Polski jako kraju suwerennego i demokratycznego, zakorzenionego w zachodnioeuropejskim kręgu cywilizacji.

Poznański Czerwiec to w końcu zobowiązanie do wierności tym wartościom i wdzięczności wobec poznańskich Bohaterów.

Chylimy przed Wami czoła i w tym szczególnym miejscu, które przed sześćdziesięcioma dwoma laty przenikał duch jedności, zobowiązujemy się do pielęgnowania Waszego dziedzictwa. Dziedzictwa wolności.

Jacek Jaśkowiak

Prezydent Miasta Poznania