Fortifications on plan

Fort IVa

Description

Zbudowany w latach 1878-1881, przez armię pruską, jest jednym z 18 fortów wchodzących w skład drugiego pierścienia Twierdzy Poznań i zarazem jednym z 6 fortów pośrednich nowego typu.

W roku 1888 fort został zmodernizowany i wzmocniony. Obie kaponiery czoła zostały rozebrane na ich miejsce wybudowano dwie kaponiery rewersowe przestrzeliwujące podwójnie odcinek czołowy fosy i odcinki barkowe. Prawa poterna została przedłużona - wybudowano przejście pod fosą do prawobarkowej kaponiery rewersowej. Brama główna i wyjazdy na majdany a także wejścia do potern zaopatrzono w ramach wzmocnienia murami antypodmuchowymi z przejściami labiryntowymi, okna koszar fortu zostały zamurowane (co drugie) a stropy i ściany zaopatrzono w poduszki piaskowe.

Po odzyskaniu niepodległości Wojsko Polskie fort przeznaczyło na cele magazynowe, zachowały się podpisy żołnierzy w koszarach fortu. Wojsko uprawiało także cebulę na polu na terenia przylegającym do fortu.
Podczas szturmu Twierdzy Poznań w 1945 roku fort brał udział w obronie jednak walki trwały tylko dwie godziny - doszło do nich także w poternach fortu - zachowane ślady na ścianach w podziemiach fortu.
W 1945 r. w czasie działań wojennych uszkodzone zostały koszary szyi. W latach 1952 - 65 fort został wysadzony i poddany rozbiórce. Fosa została zasypana ziemia z wykopów pod domy jednorodzinne rozbudowywanego w pobliżu osiedla.
W latach 80 - tych część koszar użytkowana na cele magazynowe. Około 1990 roku fort był opuszczony. W 1997 roku fort przejęli harcerze i wspólnie z PTOP "Salamandra" zabezpieczyli podziemia fortu przed niekontrolowaną penetracją i dewastacją. Od tego czasu trwają systematyczne prace nad oczyszczeniem terenu fortu i podziemnych kubatur ze śmieci i gruzu.
W podziemiach fortu co roku obserwowanych jest kilkadziesiąt osobników nietoperzy kilku gatunków -miedzy innymi Nocek Duży, Nocek Rudy, Nocek Natterera, Gacek Brunatny. W zabezpieczonych podziemiach znalazły one doskonałe miejsce do zimowania.

Zwiedzanie w każdą pierwszą niedzielę miesiąca w godz. 10:00 - 14:00.  Konieczne wcześniejsze zgłoszenie telefoniczne - tel.508 977 083.  Istnieje możliwość ustalenia zwiedzania w innym terminie.

Go back to list