Ocenianie jako forma wsparcia
Właściwie rozumiana i zgodna z obowiązującym prawem ocena zachowania jest integralnym elementem procesu wychowawczego i nie powinna być traktowana jako narzędzie kary, dyscyplinowania czy represji. Dla uczniów z ADHD lub ASD, których reakcje są silnie uwarunkowane czynnikami takimi jak impulsywność czy nadwrażliwość sensoryczna, ocena staje się kluczową odpowiedzią na pytanie, czy szkoła widzi ich wysiłek, czy odrzuca z powodu trudności.
Co zawiera niezbędnik?
Broszura przygotowana przez Agatę Dawidowską (RPU w Poznaniu), prof UAM dr hab. Sylwię Jaskulską oraz dyrektorkę Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nr 4 w Poznaniu Ewą Siwecką oraz psycholożkę Natalię Chodyłę, oferuje praktyczne wskazówki dla całej społeczności szkolnej. Czytelnicy znajdą w niej między innymi:
- wyjaśnienie funkcji i celów oceny zachowania zgodnie z ustawą o systemie oświaty,
- omówienie zachowań wynikających z neuroatypowości, które nie powinny być oceniane negatywnie, jak np. nadmierna ruchliwość czy dosłowność wypowiedzi,
- praktyczne sposoby stosowania dostosowań, które nie są "taryfą ulgową", ale modyfikacją sposobu oceny postępów,
- analizę najczęstszych pułapek interpretacyjnych, w jakie wpadają dorośli, myląc objawy z intencjonalnym łamaniem zasad.
- omówienie podstaw prawnych oceniania zachowania i roli dokumentacji wydanej przez poradnie psychologiczno-pedagogiczne.
Zachowanie jako komunikat
Zrozumienie, że zachowanie jest informacją, pozwala zmienić perspektywę z oceniania moralnego na wspieranie rozwoju. Zamiast pytać, dlaczego uczeń jest "niegrzeczny", warto dociekać, czego mu brakuje, by mógł zachować się inaczej. Autorki wskazują, że najbardziej sprawiedliwym punktem odniesienia dla oceny ucznia ze specjalnymi potrzebami jest on sam z przeszłości, a nie rówieśnik z ławki obok.