PSZOK to miejsce, gdzie mieszkańcy Poznania mogą bezpłatnie oddawać odpady komunalne (w ramach opłaty za śmieci). Muszą tylko być one posegregowane. Na gratowiska przywozić można także tzw. odpady problemowe, których nie wolno wyrzucać do zwykłego śmietnika (np. meble, zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny, baterie i akumulatory, odpady budowlane, przeterminowane leki, odzież i tekstylia oraz wiele innych).
Na terenie stolicy Wielkopolski działają 3 PSZOK-i:
- Gratowisko Poznań Dębiec - ul. 28 Czerwca 1956 r. 284, Poznań,
- Gratowisko Poznań Wschód - ul. Wrzesińska 12, Poznań,
- Gratowisko Morasko - ul. Meteorytowa 1, Suchy Las (przy granicy z Poznaniem).
Poznaniacy i Poznanianki do dyspozycji mają także Mobilne Punkty Selektywnego Zbierania Odpadów Komunalnych (MPSZOK). Gratowóz kursuje według harmonogramu ustalonego na dany rok kalendarzowy. Podobnie jak Gratowiska przyjmuje odpady zwykłe i problemowe (z wyłączeniem tych wielkogabarytowych).
Meble, opony, ubrania... - co wyrzucają Poznaniacy?
W ubiegłym roku najwięcej odpadów mieszkańców Poznania trafiło na PSZOK Morasko - było to ponad 5 tysięcy ton. Do PSZOK Wschód przywieziono około 4,8 tys. ton, a na PSZOK Dębiec - ok. 3,3 tys. ton.
Gratowozy zebrały i zawiozły na Gratowiska 46 ton. Interwencyjnie Zakład Zagospodarowania Odpadów w Poznaniu odebrał i dostarczył do PSZOK 31 ton śmieci.
Jeżeli chodzi o rodzaj oddanych przez mieszkańców odpadów, najwięcej (pod względem wagowym) było tych wielkogabarytowych - aż ponad 5,5 tys. ton. To śmieci, które ze względu na duże rozmiary lub wagę nie mieszczą się w standardowych pojemnikach, np. meble, materace, rowery, dywany, itp. Są one zabierane sprzed posesji bezpłatnie w wyznaczonych terminach w ramach odbioru tzw. odpadów wystawkowych. Zamiast czekać na określony dzień, można jednak zawieźć je do najbliższego PSZOK-u.
Dużo, bo ponad 3,1 tys. ton było także pozostałości po rozbiórkach i remontach, m.in. gruzu. Na Gratowiska sporo - ponad 1,8 tys. ton - dostarczono także odpadów biodegradowalnych (to organiczne resztki pochodzenia roślinnego, które ulegają naturalnemu rozkładowi). Dzięki temu, że w Poznaniu znajduje się Biokompostownia, zostaną one przerobione na energię elektryczną i cieplną oraz wysokiej jakości kompost.
Co jeszcze Poznaniacy i Poznanianki często przywożą do PSZOK-ów? W 2025 r. były to: zużyte urządzenia elektryczne i elektroniczne (ok. 750 ton), stare opony (395 t.), odzież i tekstylia (383 t.), opakowania z papieru i tektury (307 t.), tworzyw sztucznych - plastiku czy styropianu (ponad 240 t.) oraz szkła (223 t.), a także farby, tusze i kleje (161 t.) czy metale (120 t.).
Gratowisko to również miejsce, w którym pozostawić można substancje problemowe - np. rozpuszczalniki, środki ochrony roślin, różnego rodzaju detergenty (ponad 11 ton) oraz opakowania, które są nimi zanieczyszczone (ok. 13 ton) czy baterie i akumulatory (17 ton).
W PSZOK-ach przyjmowane są także leki. W 2025 r. mieszkańcy miasta przywieźli ich łącznie ok. 55 ton. Przeterminowane lub niepotrzebne lekarstwa można oddać też w aptekach (w 2025 r. dostarczono ich tam 32 tony).
Ekologia i edukacja - można to połączyć
Poznańskie Gratowiska to nie tylko miejsca, gdzie można przywozić odpady. Nadzorujący je Zakład Zagospodarowania Odpadów stawia także na działalność edukacyjną.
Na każdym z trzech PSZOK-ów działają punkty "Drugie życie rzeczy". Poznaniacy mogą bezpłatnie przynieść tam przedmioty, które są sprawne, nieuszkodzone, czyste, a także bezpieczne w użytkowaniu. Z kolei osoby, które potrzebują podobnych przedmiotów, mogą zakupić je za symboliczną opłatę. Co można oddać? Lista jest naprawdę długa. Meble, zabawki, książki, ceramikę, sprzęt sportowy, dekoracje - wszystko, co może jeszcze komuś posłużyć i jest zgodne z regulaminem. Szczegóły na temat zasad działania punktów "Drugie życie rzeczy" znajdują się na stronie Zakładu Zagospodarowania Odpadów.
Dzieci i ich rodzice mogą odwiedzić Ekologiczno-edukacyjny plac zabaw, który znajduje się na terenie dawnego składowiska odpadów przy ul. Meteorytowej w Suchym Lesie. To wyjątkowa przestrzeń, bowiem znajdujące się tam urządzenia i dekoracje zbudowane zostały z elementów z recyklingu. Więcej na temat tego miejsca można przeczytać na stronie ZZO.
Pracownicy Zakładu Zagospodarowania Odpadów angażują się także w wiele akcji edukacyjnych i charytatywnych. Organizowane są ekologiczne konkursy dla dzieci i zajęcia dla najmłodszych, a także np. zbiórki żywności dla bezdomnych zwierząt. Wspomniane działania można śledzić za pośrednictwem strony internetowej spółki.
AJ
