Fundusz Spójności powstał na mocy Traktatu z Maastricht o utworzeniu Unii Europejskiej z 1991r., który wszedł w życie w 1993r. Krajowy wymiar pomocy udzielanej ze środków Funduszu Spójności od 1 maja 2004r. wymaga, aby realizowane projekty miały szeroki zasięg i tworzyły całość odpowiadającą priorytetom polityki ochrony środowiska. Szansę na realizację mają przedsięwzięcia z obszarów, dla których przyznano nam najdłuższe okresy przejściowe oraz wynikających z opracowywanych programów naprawczych, tj. Krajowego Programu Oczyszczania Ścieków Komunalnych, krajowego, regionalnych i lokalnych planów gospodarki odpadami, programów ochrony powietrza dla stref, w których występują przekroczenia dopuszczalnych poziomów zanieczyszczeń. Obszary priorytetowe UE odpowiadają realizacji polskich zobowiązań w zakresie, m. in. racjonalizacji gospodarki odpadami, poprawy jakości powietrza, poprawy jakości wód powierzchniowych (np."Puszcza Zielonka" - największy kompleks leśny okolic Poznania o dużych wartościach przyrodniczych, krajobrazowych, historycznych i naukowo - dydaktycznych- stoi przed szansą pozyskania środków dla najważniejszego celu realizacji części środowiskowej Funduszu, jakim jest wsparcie budowy, rozbudowy i modernizacji systemów kanalizacji zbiorczej i oczyszczalni ścieków w aglomeracjach).
Kolejnymi celami wspieranymi przez Fundusz są zadania dotyczące gospodarki odpadami, do których należą: zapobieganie powstawaniu odpadów, minimalizacja ilości, poddawanie odpadów odzyskowi, w tym recyklingowi i bezpieczne dla środowiska ich unieszkodliwianie. Poznań stoi na stanowisku, że główny pozysk surowców wtórnych winien następować w wyniku segregacji odpadów "u źródła". Władze miasta przewidują również, że w najbliższych latach nastąpi szybki rozwój systemu zbiórki selektywnej odpadów oraz rozpocznie się budowa sortowni, kompostowni i spalarni odpadów komunalnych.
Maksymalna wysokość dofinansowania dla pojedynczego projektu wynosi 85% wydatków kwalifikowanych. Pozostałą część kosztów musi pokryć strona polska, a środki mogą pochodzić ze środków publicznych (w tym np. z budżetu centralnego, administracji samorządowej), nadwyżki finansowej przedsiębiorstwa komunalnego, pożyczki/ kredytu pozyskanych z np. wojewódzkich i NFOŚiGW, Międzynarodowych Instytucji Finansowych. Środki przekazywane na realizację projektu przez KE wpływają w trzech formach, tj. zaliczki przyznawanej po akceptacji projektów przedstawionych przez stronę polską pod warunkiem podpisania kontraktów, których wartość sięga 20% kosztów kwalifikowanych projektu; płatności pośrednich realizowanych nie później niż po 2 miesiącach od daty otrzymania akceptowalnego wniosku o płatność i płatności końcowej po dokonaniu certyfikacji wszystkich wydatków kwalifikowanych przez Instytucję Płatniczą oraz przyjęciu raportu końcowego przez KE.
Pierwszym etapem starań o dofinansowanie projektu jest sporządzenie wniosku wstępnego - karty potencjalnego przedsięwzięcia, która powinna trafić do właściwego dla miejsca realizacji projektu wojewódzkiego funduszu ochrony środowiska i gospodarki wodnej. Schemat obiegu wniosku przedstawia załącznik nr 1.
Do Komisji Europejskiej przesyłane są jedynie te wnioski, które zostały odpowiednio przygotowane i w ciągu 3 miesięcy od przesłania wniosku do Komisji beneficjent dowiaduje się o jej ostatecznej decyzji.
W sektorze środowiska istnieją dwa terminy (30 czerwca i 31 grudnia ) przyjmowania wniosków wstępnych w wojewódzkich funduszach ochrony środowiska i gospodarki wodnej. Wynika to z faktu, że dwa razy w roku zaakceptowane formalnie wnioski wstępne przesyłane są do dalszej weryfikacji do Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.
Formularz wniosku w sektorze "ochrona środowiska" o dofinansowanie z FS znajduje się w załączniku nr 2.
