Nieznajomość ptaków i ich zwyczajów nie jest w tym przeszkodą. Akcja organizowana przez Ogólnopolskie Towarzystwo Ochrony Ptaków ma zachęcić do poznania gatunków spędzających w Polsce zimę w bliskim sąsiedztwie człowieka. Można też nie wychodząc z domu policzyć ptaki przylatujące do ogrodu lub podwórka za oknem. Parki i ogrody są siedliskiem wróbli, mazurków, sikor bogatek i modraszek, kosów, kwiczołów i innych mniejszych i większych przedstawicieli ptasiego świata. Niektóre prowadzą osiadły tryb życia, a część z nich np. jemiołuszki to zimowi gości z Europy Północnej i Wschodniej, których przyciąga do Polski klimat łagodniejszy od ich ojczystego.
OTOP szczególnie zachęca do wypatrywania krogulca - tegorocznego bohatera Zimowego Ptakoliczenia. Jest to ptak blisko spokrewniony z jastrzębiem. Zimą pojawia się koło przydomowych karmników, nęcony obecnością drobnych ptaków. Stalowoszary samiec z rudym prążkowanym brzuchem pięknie komponuje się z zimowym pejzażem.
Własne obserwacje uczestnicy wycieczek wpiszą na specjalne formularze, które przesłane do OTOP pozwolą ocenić w przybliżeniu, ile i jakie gatunki ptaków zimują w miastach i okolicach. Udział w Zimowym Ptakoliczeniu można wziąć także indywidualnie, formularz do wypełnienia będzie dostępny na stronie internetowej OTOP. Wyniki swoich obserwacji można także zamieścić w prowadzonym przez OTOP serwisie internetowym: www.awibaza.pl.