Dział IV ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (tekst jednolity Dz. U. z 2006r., Nr 129, poz. 902) omawia zagadnienia związane z ochroną powierzchni ziemi. W myśl art. 101 ww. ustawy ochrona powierzchni ziemi polega na:
1. zapewnieniu jak najlepszej jej jakości, w szczególności poprzez:
a) racjonalne gospodarowanie,
b) zachowanie wartości przyrodniczych,
c) zachowanie możliwości produkcyjnego wykorzystania,
d) ograniczanie zmian naturalnego ukształtowania,
e) utrzymanie jakości gleby i ziemi powyżej lub co najmniej na poziomie wymaganych standardów,
f) doprowadzenie jakości gleby i ziemi co najmniej do wymaganych standardów, jeżeli nie są one dotrzymane,
g) zachowanie wartości kulturowych z uwzględnieniem zabytków archeologicznych,
2. zapobieganiu ruchom masowym ziemi i ich skutkom.
Władający powierzchnią ziemi, na której występuje zanieczyszczenie gleby lub ziemi albo niekorzystne przekształcenie naturalnego ukształtowania terenu, jest obowiązany w myśl art. 102 do przeprowadzenia ich rekultywacji. Rekultywacja w związku z niekorzystnym przekształceniem naturalnego ukształtowania terenu polega na jego przywróceniu do stanu poprzedniego, natomiast rekultywacja zanieczyszczonej gleby lub ziemi polega na ich przywróceniu do stanu wymaganego standardami jakości. (*standard jakości określa zawartość niektórych substancji w glebie albo ziemi, poniżej których żadna z funkcji pełnionych przez powierzchnię ziemi nie jest naruszona).
Jeżeli jednak:
- władający powierzchnią ziemi wykaże, że zanieczyszczenie gleby lub ziemi albo niekorzystne przekształcenie naturalnego ukształtowania terenu, dokonane po dniu objęcia przez niego władania, spowodował inny wskazany podmiot, to obowiązek rekultywacji spoczywa na tym podmiocie;
- zanieczyszczenie gleby lub ziemi albo niekorzystne przekształcenie terenu odbyło się za zgodą lub wiedzą władającego powierzchnią ziemi, jest on obowiązany do ich rekultywacji solidarnie ze sprawcą.
Zgodnie z art. 102 ust. 4 ww. ustawy starosta dokonuje rekultywacji, jeżeli:
1) podmiot, który spowodował zanieczyszczenie gleby lub ziemi albo niekorzystne przekształcenie naturalnego ukształtowania terenu, nie dysponuje prawami do powierzchni ziemi, pozwalającymi na jej przeprowadzenie, lub
2) nie można wszcząć postępowania egzekucyjnego dotyczącego obowiązku rekultywacji albo egzekucja okazała się bezskuteczna, lub
3) zanieczyszczenie gleby lub ziemi albo niekorzystne przekształcenie naturalnego ukształtowania terenu nastąpiło w wyniku klęski żywiołowej.
Starosta dokonuje rekultywacji także wtedy, gdy z uwagi na zagrożenie życia lub zdrowia ludzi lub możliwość zaistnienia nieodwracalnych szkód w środowisku konieczne jest natychmiastowe jej dokonanie. Koszty rekultywacji ponosi wówczas władający powierzchnią ziemi, po wydaniu stosownej decyzji przez starostę. W myśl art. 106 podmiot obowiązany do rekultywacji powinien uzgodnić jej warunki z organem ochrony środowiska. Następuje ono w drodze decyzji, która określa zakres, sposób i termin zakończenia rekultywacji.
W przypadku przekroczenia standardów jakości gleby lub ziemi, starosta może dodatkowo w drodze decyzji nałożyć na władający powierzchnią ziemi podmiot korzystający ze środowiska, obowiązek prowadzenia pomiarów zawartości substancji w glebie lub ziemi. Wyniki pomiarów obowiązany jest przechowywać przez 5 lat.
Uaktualniony rejestr zawierający informacje o terenach w Poznaniu, na których stwierdzono przekroczenia standardów jakości gleby lub ziemi
Zobacz również
Komunikat o przekroczeniu poziomu informowania dla pyłu PM10 z dnia 23.01.2026 r.
Zgłoś azbest do końca stycznia lub otrzymaj 20 tys. zł kary
System ochrony powietrza w Polsce