Fakty i liczby

Ekspozycję zorganizowano z okazji 700. rocznicy urodzin króla Kazimierza Wielkiego - wybitnego władcy, organizatora państwa, prawodawcy i mecenasa kultury. Wystawa prezentuje najbardziej spektakularne zabytki głównych ośrodków miejskich Wielkopolski oraz zamków i fortalicji wzniesionych z inicjatywy Kazimierza Wielkiego.
Ekspozycja jest podzielona na dwie części. W pierwszej części ukazano majestat władzy królewskiej Kazimierza Wielkiego, a w drugiej - zabytki pozyskane w wyniku prac archeologicznych prowadzonych w obrębie zamków i fortalicji wybudowanych z inicjatywy Kazimierza Wielkiego w Międzyrzeczu, Pyzdrach, Bolesławcu, Kole, Ostrzeszowie i Kaliszu. Pierwsza część ekspozycji zawiera insygnia grobowe monarchy: koronę, berło i jabłko królewskie z katedry wawelskiej oraz pochodzący z klasztoru benedyktynek w Sandomierzu, przypisywany Kazimierzowi Wielkiemu, hełm w typie przyłbicy z tzw. koroną składaną, zwieńczoną andegaweńskimi liliami. Istotnymi elementami tej części ekspozycji są także - ufundowane przez Kazimierza Wielkiego - złoty kielich z kolegiaty kaliskiej i płaskorzeźba Matki Boskiej z sarkofagu Bolesława Chrobrego z katedry poznańskiej, a także dokumenty wystawione przez kancelarię królewską monarchy (m.in. akta dla: miasta Pyzdry z 1356 r., klasztoru cystersów w Bledzewie z 1370 r., opactwa benedyktynów w Lubiniu z 1346 r. i miasta Poznania z 1358 r.). Druga część wystawy prezentuje militaria, monety oraz przedmioty żelazne i kościane stanowiące ślad po kulturze rycerskiej z XIV w. Tę część wystawy ilustrują ponadto wielkoformatowe fotosy przedstawiające zachowane do dziś relikty zamkowych murów obronnych pozostałych w Wielkopolsce po czasach Kazimierza Wielkiego. Atutem całej ekspozycji jest artystyczna scenografia, wprowadzająca zwiedzających w klimat prezentowanej epoki.
Miejsce i tematyka wystawy prezentowanej w Muzeum Archeologicznym w Poznaniu nie są przypadkowe. Król Kazimierz był bowiem w Wielkopolsce nie tylko częstym gościem, doglądającym swoich nadwarciańskich ziem, ale troszczył się również o rozwój regionu - przebudowywał stare grody i wspierał organizację nowych miast i zamków (w czasach Kazimierza Wielkiego ulokowano w Wielkopolsce 18 miast). Czynił również starania o podniesienie walorów obronnych miast, wiążąc je z systemem zamków i fortalicji budowanych w Międzyrzeczu, Nakle, Wieleniu, Pyzdrach, Koninie, Kole, Kaliszu, Ostrzeszowie, Bolesławcu. W czasach panowania Kazimierza Wielkiego w Wielkopolsce rozwinęła się ponadto gotycka architektura sakralna - wzniesiono katedrę gnieźnieńską opartą na schemacie katedr francuskich, a w 1356 r. rozpoczęto przebudowę korpusu nawowego katedry poznańskiej, w której Kazimierz Wielki ufundował nagrobek Bolesława Chrobrego.
Wystawę można oglądać w Muzeum Archeologicznym w Poznaniu do 13 stycznia 2010 r.